หลักปฏิบัติในการใช้ห้องปฏิบัติการทางจุลชีววิทยา
วันที่เขียน 22/9/2557 16:11:20     แก้ไขล่าสุดเมื่อ 27/6/2565 0:07:18
เปิดอ่าน: 3199 ครั้ง

การปฏิบัติการทางจุลชีววิทยาต้องอาศัยหลัก “ปลอดภัยไว้ก่อน (safety first)” เช่นเดียวกับการปฏิบัติงานอื่นๆ แต่จะต้องเน้นเรื่องความสะอาดและปลอดภัยจากเชื้อจุลินทรีย์

        การปฏิบัติการทางจุลชีววิทยาต้องอาศัยหลัก “ปลอดภัยไว้ก่อน (safety first)” เช่นเดียวกับการปฏิบัติงานอื่นๆ แต่จะต้องเน้นเรื่องความสะอาดและปลอดภัยจากเชื้อจุลินทรีย์ ซึ่งสรุปเป็นแนวทางปฏิบัติได้ดังนี้

  1. ควรสวมเสื้อคลุมกันเปื้อนสีขาว (เสื้อกราวน์) ทุกครั้งเมื่อเข้าปฏิบัติการ
  2. ไม่นำวัสดุอุปกรณ์ที่ไม่จำเป็น เช่น กระเป๋า หรืออื่น ๆ มาวางไว้ในบริเวณที่ทำปฏิบัติการ
  3. ทำความสะอาดโต๊ะปฏิบัติการ และเช็ดด้วยเอธิลแอลกอฮอล์เข้มข้น ร้อยละ 70 ทั้งก่อนและหลังปฏิบัติการ
  4. ล้างมือให้สะอาดด้วยสบู่ และเช็ดมือด้วยเอธิลแอลกอฮอล์เข้มข้น ร้อยละ 70 ก่อนและหลังปฏิบัติการทุกครั้ง
  5. ฆ่าเชื้อที่เข็มเขี่ย (needle) หรือห่วงเขี่ยเชื้อ (loop) ก่อนและหลังการเขี่ยเชื้อทุกครั้ง โดยการเผาไฟบริเวณปลายอุปกรณ์ดังกล่าวให้ร้อนแดงก่อน แล้วเผาเรื่อยมาจนร้อนแดงตลอดความยาวของเส้นลวด และควรเผาให้เลยขึ้นมาถึงด้ามอีกเล็กน้อย ระวังอย่าให้มีเชื้อเหลือติดอยู่บนปลายเส้นลวดของอุปกรณ์ดังกล่าวมากเกินไป เพราะเชื้อจะกระเด็นเปื้อนระหว่างการเผา และห้ามวางเข็มหรือห่วงเขี่ยเชื้อบนพื้นโต๊ะปฏิบัติการ ควรจัดหาภาชนะสำหรับใส่หรือวาง
  6. ให้ทิ้งอุปกรณ์ที่ปนเปื้อนเชื้อทุกชนิดในภาชนะที่มีน้ำยาฆ่าเชื้อ
  7. ควรเขี่ยเชื้อในบริเวณที่ไม่มีลมพัด
  8. ถ้าเชื้อหก หรือภาชนะแตกให้รีบกำจัดเชื้อ โดยเทน้ำยาฆ่าเชื้อ แล้วเช็ดออก จากนั้นเช็ดบริเวณรอบ ๆ ด้วยน้ำยาฆ่าเชื้อ ด้วยความระมัดระวังและต้องแจ้งให้เจ้าหน้าที่ประจำห้องปฏิบัติการทราบ
  9. ห้ามนำเชื้อจุลินทรีย์ออกนอกห้องปฏิบัติการ ก่อนได้รับอนุญาตจากเจ้าหน้าที่ประจำห้องปฏิบัติการ โดยเด็ดขาด
  10. ห้ามใช้ปากหรือลิ้น อม เลีย วัตถุต่างๆ เช่น ปากกา ไม้บรรทัด บุหรี่ ฯลฯ และห้ามดื่มหรือรับประทานอาหารหรือสิ่งใดๆ ในห้องปฏิบัติการโดยเด็ดขาด และหลีกเลี่ยงการกระทำใดๆ ซึ่งอาจทำให้เกิดการติดเชื้อเข้าสู่ร่างกายได้
  11. หลอดอาหารหรือจานเพาะเชื้อที่ปลูกเชื้อแล้ว ก่อนนำไปบ่มจะต้องเขียนบันทึกรายละเอียดที่จำเป็นด้วยปากกาหรือดินสอเขียนแก้วไว้บนอุปกรณ์ดังกล่าว หรืออาจเขียนไว้บนแผ่นกระดาษ แล้ววางหรือติดไว้บนอุปกรณ์ดังกล่าว ให้ชัดเจน โดย รายละเอียดที่บันทึก ได้แก่ รหัสเชื้อ (code number) หรือชื่อเชื้อ อาหารที่ใช้ทดสอบ อุณหภูมิที่ใช้ วันเดือนปีที่ปลูกเชื้อ วันสิ้นสุดการทดลอง ผู้ดำเนินการทดลอง เป็นต้น นอกจากนี้อาจระบุหมายเหตุที่ควรระมัดระวัง เช่น ห้ามเคลื่อนย้าย ห้ามเปลี่ยนอุณหภูมิ ห้ามเขย่า เป็นต้น
  12. เช็ดและทำความสะอาดเครื่องมือ/อุปกรณ์ที่ใช้ในห้องปฏิบัติการอย่างสม่ำเสมอ และใช้วิธีการที่ถูกต้องและเหมาะสม
  13. ลงบันทึกการใช้งานเครื่องมือ (log book) ทุกเครื่อง และลงบันทึกการเข้า – ออกห้องปฏิบัติการทุกครั้ง  และปฏิบัติตามคำแนะนำหรือกฎระเบียบของห้องปฏิบัติการอย่างเคร่งครัด
  14. การทิ้งเศษอาหารที่เป็นวุ้น ควรใส่ในถุงพลาสติกแล้วนำไปทิ้งในถังขยะที่จัดให้ ห้ามทิ้งเศษอาหารวุ้นลงในอ่างน้ำโดยเด็ดขาด
  15. เครื่องแก้วที่บรรจุอาหารเลี้ยงเชื้อซึ่งใช้ทดสอบแล้ว ต้องนำไปรวมไว้ในตะกร้าที่จัดให้ และควรรอนำไปฆ่าเชื้อพร้อมๆ กัน หากมีเครื่องแก้วที่แตกเสียหาย ควรแยกทิ้งในถังขยะที่จัดไว้ให้โดยเฉพาะ และเมื่อเกิดการเสียหายจะต้องรีบแจ้งให้เจ้าหน้าที่ประจำห้องปฏิบัติการ

คำสำคัญ :
กลุ่มบทความ :
หมวดหมู่ :
แชร์ :
https://erp.mju.ac.th/acticleDetail.aspx?qid=336
ความคิดเห็นทั้งหมด (0)
ไม่มีข้อมูลตามเงื่อนไขที่ท่านกำหนด
รายการบทความการแลกเปลี่ยนเรียนรู้หมวดหมู่ : กลุ่มงานช่วยวิชาการ
อบรม online -นงคราญ » มาตรฐานความปลอดภัยห้องปฏิบัติการภาคเหนือตอนบน ประจำปี 2564 ภายใต้โครงการมหาวิทยาลัยแม่ข่ายด้านมาตรฐานความปลอดภัยห้องปฏิบัติการ : มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และการเตรียมความพร้อมของห้องปฏิบัติการเพื่อเข้าสู่การตรวจประเมินและรองรับห้องปฏิบัติการปลอดภัยเพื่อการยอมรับร่วม (peer evaluation)
การพัฒนาความปลอดภัยในห้องปฏิบัติการ หน่วยงาน/องค์กร ต้องมีการกระตุ้นในทุกระดับทั้งระดับองค์กร มหาวิทยาลัย หน่วยงาน คณะ/ภาควิชาและห้องปฏิบัติการ มีแผนยุทธศาสตร์เพื่อใช้ขับเคลื่อนและดำเนินงานด้านความ...
ESPReL Checklist  กลุ่มช่วยวิชาการ  การขอตรวจประเมินและรับรองห้องปฏิบัติการใน peer evaluation  มาตรฐานความปลอดภัยห้องปฏิบัติการ  อบรมonline     กลุ่มงานตามสมรรถนะบุคลากร   กลุ่มงานช่วยวิชาการ
ผู้เขียน นงคราญ พงศ์ตระกุล  วันที่เขียน 21/12/2564 12:37:47  แก้ไขล่าสุดเมื่อ 25/6/2565 16:48:17   เปิดอ่าน 701  ครั้ง | แสดงความคิดเห็น 0  ครั้ง