Blog : ฟ้อนเมือง เมืองฟ้อน: ร่างกายล้านนาในฐานะ “ไวยากรณ์ที่มีชีวิต”

รหัสอ้างอิง : 1293
ชื่อสมาชิก : วีนาภัทร์ พงษ์ภา
เพศ : หญิง
อีเมล์ : weenapat@mju.ac.th
ประเภทสมาชิก : บุคลากรภายใน [สังกัด]
ลงทะเบียนเมื่อ : 28/2/2556 9:11:13
แก้ไขล่าสุดเมื่อ : 28/2/2556 9:11:13

รายการบทความการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ทั้งหมดของ Blog : ฟ้อนเมือง เมืองฟ้อน: ร่างกายล้านนาในฐานะ “ไวยากรณ์ที่มีชีวิต”

“ฟ้อนเมือง” มิได้เป็นเพียงรูปแบบศิลปะการแสดงที่ประกอบด้วยท่าทางและจังหวะ หากแต่ร่างกายของผู้ฟ้อนสามารถมองได้ในฐานะ “ไวยากรณ์ที่มีชีวิต” (Grammar of Lanna Living Bodies) ซึ่งบรรจุและถ่ายทอดองค์ความรู้ ความเชื่อ ความทรงจำ ประวัติศาสตร์ และบริบททางสังคมของชุมชนล้านนาจากคนรุ่นหนึ่งสู่คนอีกรุ่นหนึ่ง “ฟ้อนเมือง เมืองฟ้อน: ร้อยเรียงศิลปะการแสดงล้านนา 8 จังหวัดภาคเหนือ” นำเสนอแนวทางการศึกษาศิลปะการแสดงที่ก้าวพ้นจากการบันทึกเพียงชื่อท่าฟ้อนหรือรูปแบบการเคลื่อนไหว ไปสู่การทำความเข้าใจ “ชีวิตของท่าฟ้อน” ผ่านร่างกายของผู้คน ความทรงจำ เสียง ความเชื่อ พิธีกรรม และสภาพแวดล้อมทางสังคมที่ทำให้การฟ้อนแต่ละพื้นที่มีความหมายเฉพาะตัว แนวคิดดังกล่าวทำให้ร่างกายมิใช่เพียงเครื่องมือในการแสดง แต่เป็น พื้นที่จัดเก็บและส่งต่อมรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ องค์ความรู้สำคัญจากโครงการจึงอยู่ที่การเปลี่ยนมุมมองจาก “การเก็บท่าฟ้อน” สู่ “การเก็บความรู้ที่อยู่ในร่างกาย” เพราะการอนุรักษ์เฉพาะรูปแบบอาจทำให้ท่าฟ้อนถูกแยกออกจากบริบทที่สร้างความหมาย ขณะที่การศึกษาร่างกายควบคู่กับความทรงจำ เรื่องเล่า เสียง ความเชื่อ และบริบทของชุมชน ช่วยให้เข้าใจว่าศิลปะการฟ้อนเป็นองค์ความรู้ที่ยังคงเคลื่อนไหว เปลี่ยนแปลง และดำรงอยู่ร่วมกับวิถีชีวิตของผู้คน แนวคิด “ไวยากรณ์ที่มีชีวิต” จึงเป็นกรอบในการทำความเข้าใจและจัดการความรู้ด้านศิลปวัฒนธรรมที่ให้ความสำคัญกับ ร่างกาย–ความทรงจำ–ความเชื่อ–พื้นที่–ชุมชน ในฐานะองค์ประกอบที่สัมพันธ์กัน และสามารถนำไปประยุกต์ใช้กับการศึกษา การอนุรักษ์ การถ่ายทอด และการสร้างสรรค์ศิลปะการแสดงล้านนาร่วมสมัย เพื่อให้มรดกทางวัฒนธรรมมิได้เพียง “ถูกเก็บรักษา” แต่ยังคง “มีชีวิต” ผ่านผู้คนและสังคมที่เปลี่ยนแปลงไป

	ฟ้อนเมือง เมืองฟ้อน: ร่างกายล้านนาในฐานะ “ไวยากรณ์ที่มีชีวิต” » ฟ้อนเมือง เมืองฟ้อน: ร่างกายล้านนาในฐานะ “ไวยากรณ์ที่มีชีวิต”
	บทความนี้นำเสนอการแลกเปลี่ยนเรียนรู้จากโครงการ “ฟ้อนเมือง เมืองฟ้อน: ร้อยเรียงศิลปะการแสดงล้านนา 8 จังหวัดภาคเหนือ” ซึ่งมุ่งศึกษาศิลปะการฟ้อนล้านนาในฐานะกระบวนการถ่ายทอดมรดกทางวัฒนธรรมที่สัมพันธ์กับผู้คน ชุมชน และบริบทของพื้นที่ โดยให้ความสำคัญกับองค์ความรู้ที่ฝังอยู่ในประสบการณ์และการปฏิบัติของผู้ฟ้อน มากกว่าการศึกษาศิลปะการแสดงเฉพาะในมิติของรูปแบบและสุนทรียภาพ สาระสำคัญของการเรียนรู้ชี้ให้เห็นว่า การฟ้อนเป็นกระบวนการทางวัฒนธรรมที่เชื่อมโยง ร่างกาย ความทรงจำ ความเชื่อ พิธีกรรม และอัตลักษณ์ของชุมชน เข้าด้วยกัน องค์ความรู้เหล่านี้ส่วนหนึ่งเป็นความรู้จากประสบการณ์และการปฏิบัติที่ได้รับการสั่งสมและถ่ายทอดระหว่างบุคคลและระหว่างรุ่น การศึกษาศิลปะการแสดงจึงควรให้ความสำคัญทั้งกับตัวผู้ปฏิบัติ เรื่องเล่า สภาพแวดล้อม และเงื่อนไขทางสังคมที่ทำให้การฟ้อนดำรงความหมายอยู่ในแต่ละพื้นที่ บทเรียนดังกล่าวนำไปสู่แนวทางการจัดการความรู้ด้านศิลปวัฒนธรรมที่มอง “ผู้คน” เป็นแหล่งความรู้สำคัญ และให้ความสำคัญกับการบันทึกองค์ความรู้ควบคู่กับบริบทที่ก่อให้เกิดความหมายนั้น อันเป็นแนวทางที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการศึกษา อนุรักษ์ ถ่ายทอด และสร้างสรรค์ศิลปะการแสดงล้านนาในบริบทร่วมสมัย เพื่อให้มรดกทางวัฒนธรรมสามารถสืบทอดอย่างมีความหมายและเชื่อมโยงกับวิถีชีวิตของคนรุ่นปัจจุบันและอนาคต
	คำสำคัญ : ฟ้อนเมือง, ศิลปะการแสดงล้านนา, ไวยากรณ์ที่มีชีวิต, ร่างกายและความทรงจำ, ภูมิปัญญาล้านนา, มรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้, การจัดการความรู้
	กลุ่มบทความ : บทความการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ทั่วไป
	หมวดหมู่ : ภาษา วัฒนธรรม ประวัติศาสตร์
	สถิติการเข้าถึง : เปิดอ่าน 4 ครั้ง \| แสดงความคิดเห็น 0 ครั้ง
	ผู้เขียน วีนาภัทร์ พงษ์ภา วันที่เขียน 11/9/2569 15:17:12 แก้ไขล่าสุดเมื่อ 11/9/2569 20:55:42

URL สำหรับอ้างอิงถึงหน้านี้

วิทยาเขต

ลิงค์ด่วน

ที่พัก/สัมมนา